Porozumienie Związków Zawodowych „KADRA”, jako partner projektu „Regionalne Obserwatorium Procesu Transformacji 2.0 (ROPT 2.0)”, aktywnie uczestniczy w wypracowywaniu rozwiązań chroniących miejsca pracy i potencjał przemysłowy województwa śląskiego. Cykl ostatnich warsztatów i paneli dyskusyjnych z udziałem związkowców, przedstawicieli przedsiębiorstw górniczych, samorządu, ekspertów i kierownictwa powiatowych urzędów pracy potwierdził potrzebę działań takich jak Sektorowe Forum Rynku Pracy oraz objęcia systemowym wsparciem pracowników, przedsiębiorstw i regionów.
Wydarzenie otworzył, witając uczestników, przewodniczący PZZ „KADRA” Dariusz Trzcionka, przedstawiając cele i ostatnie działania podejmowane przez PZZ „KADRA” w ramach projektu ROPT 2.0, a także w ramach instytucji dialogu społecznego. Przewodniczący omówił także działania podejmowane przez PZZ „KADRA” na szczeblu krajowym w ramach działań Forum ZZ, RDS, ROP przy Sejmie RP na rzecz bezpieczeństwa socjalnego pracowników w procesie transformacji. W czasie spotkania wiele uwagi poświęcono m.in. dyskusjom o obecnych wyzwaniach kadrowych, kompetencyjnych i operacyjnych firm z sektora węglowego i jego otoczenia. Uczestnicy Forum dostarczyli wiele cennych informacji i opisali ich analizę sytuacji i planów rozwojowych w innych gałęziach gospodarki, takich jak motoryzacja, ochrona zdrowia, usługi komunalne, hutnictwo i sektor chemiczny. W czasie spotkania przedstawiono prezentację działań partycypacyjnych i edukacyjnych prowadzonych przez PZZ „KADRA” w ROPT 2.0 (Grzegorz Trefon) oraz podsumowano wdrażanie FST i zaprezentowano dostarczone przez KE plany na unijną perspektywę finansową 2028–2034 (Anna Dudek – Urząd Marszałkowski w Katowicach).
W ramach Forum odbył się również warsztat roboczy dla związkowców z ich diagnozą lokalnych wyzwań i instrumentów wsparcia w gminach górniczych, hutniczych i energetycznych z udziałem liderów i praktyków związkowych (Grzegorz Pytel, Antoni Tomczyk, Tomasz Szpyrka, Sylwester Czyż, Jacek Chłud). Wymiar europejski zaprezentował Grzegorz Trefon – członek Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego. Sektorowe Forum Rynku Pracy pozwoliło na wymianę doświadczeń w czasie prezentacji i dyskusji moderowanej przez Krzysztofa Stanisławskiego, poświęconej programom osłonowym, zarządzaniu kadrami, relacjom z rynkiem pracy oraz możliwościom finansowania działań z Funduszy Europejskich. W dyskusji wzięli udział: Arkadiusz Kaczor – WUP Katowice, Mariusz Tomalik – SRK, Bogdan Wawro – PGG, Paweł Kania – PKW. Rolę publicznych służb zatrudnienia zaprezentowały w dyskusji moderowanej przez Doriana Markusika (ZZ KADRA KOMAG) o realnych potrzebach rynku pracy w zderzeniu z sytuacją pracowników odchodzących z górnictwa i przemysłu ciężkiego, z udziałem przedstawicieli WUP w Katowicach (Grażyna Walasz) oraz dyrektorów Powiatowych Urzędów Pracy z Pszczyny (Bernadeta Sojka-Jany), Tychów (Dorota Otok) i Katowic (Ewa Klekot). Wiele uwagi poświęcono w tych dyskusjach obecnej sytuacji przedsiębiorstw i pracowników, rynkowi pracy, roli, jaką odgrywają samorządy, a także wskazano na potrzebę finansowania działań osłonowych i wsparcia procesów sprawiedliwej transformacji w regionach. Wiele uwag dotyczyło przemysłu i obecnych wyzwań. Wyrazy uznania należą się również Kamilowi Załuskiemu, wiceprzewodniczącemu PZZ „KADRA”, który czuwał nad sprawnym przygotowaniem całości sektorowego spotkania i dyskusji sektorowych oraz merytorycznym spięciem całego pierwszego dnia obrad.
Dialog dla ochrony kadr i reindustrializacji regionu
Transformacja województwa śląskiego wchodzi w decydującą fazę. Doświadczenia z wygaszania kolejnych zakładów wydobywczych – w tym ostatnie procesy w bytomskiej KWK Bobrek czy wcześniejsze procesy wygaszania kopalń – pokazują, że wypracowane przez stronę społeczną gwarancje Umowy społecznej oraz mechanizmy alokacji pracowników skutecznie chronią załogi górnicze przed skokowym bezrobociem. Jednocześnie jednak samorządy oraz organizacje związkowe zwracają uwagę na kurczenie się bazy dobrze płatnych miejsc pracy w przemyśle oraz na konieczność odblokowania terenów poprzemysłowych dla nowych inwestorów.
Przykłady zaprezentowane przez związkowców z Rybnickiego Okręgu Węglowego (m.in. Rybnika, Pszowa, Wodzisławia Śląskiego, Jastrzębia-Zdroju, Żor czy Suszca) dowodzą, że tam, gdzie środki unijne łączą się z budową infrastruktury drogowej i ścisłą współpracą samorządów ze Spółką Restrukturyzacji Kopalń, powstają zarówno nowoczesne przestrzenie kulturalno-edukacyjne, jak i strefy aktywności gospodarczej oraz zielone huby energetyczne.
Hutnictwo wymaga pilnej interwencji i włączenia do mechanizmów transformacji
W czasie Sektorowego Forum Rynku Pracy w Mysłowicach często wracano do dyskusji z uczestnikami warsztatu zorganizowanego przez PZZ KADRA w Muzeum Hutnictwa w Chorzowie. Szczególną uwagę poświęcono dramatycznej sytuacji polskiego i europejskiego hutnictwa. Wysokie ceny energii elektrycznej i gazu w Unii Europejskiej w połączeniu z niekontrolowanym importem stali z krajów trzecich doprowadziły do głębokiej redukcji zatrudnienia w sektorze. Przykładem jest chorzowska Huta Batory, w której załoga zmniejszyła się z blisko 5 tysięcy do około 750 pracowników. Przedstawiciele strony związkowej podkreślają, że w przeciwieństwie do rozwiązań stosowanych w innych państwach członkowskich UE, polskie hutnictwo zostało dotychczas pominięte w bezpośrednim wsparciu z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji. Uczestnicy Forum wskazali, że konieczne jest jak najszybsze zniwelowanie tej asymetrii, obniżenie kosztów energii dla przemysłu energochłonnego oraz pełne wykorzystanie potencjału krajowych hut i uzbrojonych terenów pokopalnianych w łańcuchach dostaw przemysłu obronnego.
Sektorowe Forum Rynku Pracy – odpowiedź na wyzwania transformacji
Wnioski płynące ze spotkań PZZ KADRA w ramach ROPT 2.0 stanowią fundament dla koncepcji Sektorowego Forum Rynku Pracy – stałej platformy współpracy związków zawodowych, samorządów, pracodawców oraz instytucji rynku pracy. W czasie wielu dyskusji i rozmów za ważną uznano rolę, jaką odgrywają lokalne grupy dialogu o zatrudnieniu i potrzebach pracowników, które mogłyby stać się podstawą do kontynuacji działań takich jak zorganizowane przez PZZ KADRA Forum. Za ważne uznano m.in.
- wczesne monitorowanie zmian zatrudnienia w górnictwie, energetyce, hutnictwie i sektorze okołogórniczym, motoryzacyjnym i wśród dostawców,
- utrzymanie wysoko wykwalifikowanych kadr technicznych w regionie poprzez celowane programy przekwalifikowań (reskilling) powiązane z realnymi potrzebami inwestorów,
- koordynacja działań na rzecz reindustrializacji, łącząca przygotowanie terenów poprzemysłowych z rozwojem nowoczesnej produkcji, energetyki i sektora obronnego,
- wypracowanie wspólnych rekomendacji dla administracji rządowej i regionalnej w zakresie sprawiedliwej transformacji społeczno-gospodarczej,
- stały dialog społeczny angażujący związki zawodowe, przedsiębiorstwa, instytucje rynku pracy i samorządy.
W dwudniowym wydarzeniu wzięło udział 70 osób – liderzy i przedstawiciele PZZ „KADRA” z branż górniczej, hutniczej, energetycznej, chemicznej i motoryzacyjnej, reprezentanci spółek i przedsiębiorstw (m.in. PGG, JSW, Południowy Koncern Węglowy, SRK, Węglokoks, FAMUR-u, PSG, Toyota Motor Manufacturing Poland, Alchemia S.A.), przedstawiciele Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, Wojewódzkiego i Powiatowych Urzędów Pracy (Katowice, Tychy, Pszczyna), działacze związkowi z Wyższego Urzędu Górniczego i NFZ oraz eksperci i reprezentanci Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (EKES).
Zakończenie Forum:
Podsumowanie dwudniowych obrad i oficjalne zamknięcie wydarzenia zostały wygłoszone przez Grzegorza Trefona oraz Krzysztofa Stanisławskiego, wiceprzewodniczącego PZZ „KADRA”.
Sektorowe Forum Rynku Pracy to działanie realizowane jest w ramach projektu „Regionalne Obserwatorium Procesu Transformacji 2.0 (ROPT 2.0)” (nr decyzji: FESL.10.22-IP.02-083F/23), współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021–2027 (Priorytet FESL.10 Fundusze Europejskie na transformację, Działanie FESL.10.22 Regionalne Obserwatorium Procesu Transformacji – FST).
- Lider projektu: Województwo Śląskie
- Partnerzy projektu: Porozumienie Związków Zawodowych „KADRA”, Główny Instytut Górnictwa – Państwowy Instytut Badawczy, Górnicza Izba Przemysłowo-Handlowa, Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna S.A., Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć, Związek Zawodowy Górników w Polsce.
- Okres realizacji projektu: 01.04.2024 r. – 31.12.2026 r.
- Wartość projektu: 11 420 126,06 PLN
- Wkład Funduszy Europejskich: 11 420 126,06 PLN (100% dofinansowania z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji)
- Grupa docelowa: interesariusze procesu sprawiedliwej transformacji
Więcej informacji o projekcie: www.transformacja.slaskie.pl | www.mapadotacji.gov.pl
Kontakt w sprawie projektu: transformacja@slaskie.pl ; kadra@kadra.org.pl
#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #ROPT2 #SprawiedliwaTransformacja #PZZKADRA
Projekt finansowany przez Unię Europejską z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji


















